
Иммунитетті нығайту үшін өмір салтын өзгерту
Ағзамыздың жалпы денсаулығы мен әртүрлі ауруларға төзімділігі көптеген факторларға байланысты. Олардың кейбірі өзгертуге келмейтін факторларға жатады — яғни біз оларға ықпал ете алмаймыз. Алайда факторлардың басым бөлігі — бұл біздің күнделікті өмір салтымызға қатысты, және оларды өзгерту арқылы ағзаны, әсіресе иммундық жүйені қолдауға болады.
Иммунитет деген не?
Иммундық жүйе — бұл өзара байланысты ағзалардан, жасушалардан және олар өндіретін заттардан тұратын күрделі жүйе. Оның негізгі міндеті — ағзаны патогендердің (вирустар, бактериялар, саңырауқұлақтар, паразиттер) енуі мен көбеюінен, сондай-ақ қатерлі ісікке әкелуі мүмкін атипиялық жасушалардан қорғау. Қарапайым тілмен айтқанда, иммунитет инфекциялық аурулардан, онкологиялық, аутоиммундық аурулардан қорғануға көмектеседі.
Иммундық жүйенің дұрыс жұмыс істеуі — денсаулықтың, жақсы көңіл-күйдің және ұзақ өмірдің негізгі кепілі.
Иммунитетке әсер ететін өзгермейтін факторлар
Иммундық жүйеге әсер ететін факторлар екі топқа бөлінеді.
Бірінші топ — өзгертуге келмейтін факторлар:
- Генетика — кейбір адамдар туа біткен күшті иммунитетке ие, ал басқалары инфекциялар мен аутоиммундық ауруларға бейім болады.
- Жас ерекшелігі — нәрестелерде иммундық жүйе әлі толық қалыптаспаған, ал егде жаста ол табиғи түрде әлсірейді.
- Жыныс — зерттеулер әйелдерде иммунитет жиі күштірек болатынын көрсетеді, бұл гормондардың әсерімен байланысты.
Бұл факторларды өзгерту мүмкін болмаса да, екінші топқа — өзгертуге болатын факторларға белсенді түрде ықпал ете аламыз.

Иммунитетті қалай нығайтуға болады?
Өзгертуге болатын факторларға біз толық бақылай алатын әдеттер мен шешімдер жатады:
- Теңгерімді тамақтану — көкөністер мен жемістерді, пайдалы майларды, D және C дәрумендерін, мырышты, селенді, темірді, пробиотиктерді жеткілікті тұтыну; алкогольді, қантты және ультраөңделген тағамдарды шектеу.
- Физикалық белсенділік — қан айналымын жақсартады, қабынуды азайтады және иммунитетті күшейтеді.
- Ұйқы мен демалыс — ұйқының жетіспеуі ағзаның қорғаныш қабілетін әлсіретеді.
- Қалыпты дене салмағы — артық салмақ та, салмақ тапшылығы да иммундық жауапты төмендетеді.
- Күйзелісті басқару — созылмалы күйзеліс кортизол деңгейін арттырады, ал бұл иммунитетті басады.
- Гигиена және алдын алу шаралары — қол жуу, науқас адамдармен байланыстан сақтану, вакцинация.
Бұл факторлардың көпшілігін күнделікті өмірге оңай енгізуге болады — тек тәртіп пен мотивация қажет.

Инфекция кезінде иммунитетті қолдауға бола ма?
Аталған шаралар дені сау кезде де, ауру кезінде де маңызды. Алайда белсенді инфекция кезінде ағзаға қосымша қолдау қажет болады.
Бұл жағдайда өсімдік тектес препараттар жақсы нұсқа бола алады, себебі олар кешенді әсер етеді:
- вирустардың көбеюін тежейді;
- иммундық жүйені нығайтады;
- аурудың өтуін жеңілдетеді;
- қалпына келу процесін жеделдетеді.
Қолданылған әдебиет тізімі:
- Иммунитет және инфекция: иммундық жүйе мен инфекция қоздырғышының өзара әрекеттесу механизмдері.Л.М. Киселева, И.Р. Каримов, А.А. Сяпукова, А.С. Качусова, Е.А. Девиен, П.В. Балашова. Ульяновск медико-биологиялық журналы, №2, 2011 ж.
- Инфекция және иммунитет: педиатр тәжірибесіндегі өзекті мәселелер. О.В. ЗАЙЦЕВА. А.И. Евдокимов атындағы Мәскеу мемлекеттік медицина-стоматология университеті, РФ Денсаулық сақтау министрлігі. Балалар инфекциялары, №1, 2015 ж.
